Naar de nieuwsbrief

Safeti-NL: unificatie rekenmodellen voor kwantitatieve risico-analyses (QRA’s)

Voor het uitvoeren van een QRA, welke in het kader van het BEVI wordt voorgeschreven, heeft men tot nu toe keuze uit diverse rekenpakketten. Deze pakketten kunnen leiden tot behoorlijk afwijkende resultaten. Mede oorzaak hiervan is de gebruikte expert judgement bij de invoer. VROM heeft derhalve besloten tot unificatie van het rekenpakket over te gaan.

Een kwantitatieve risico-analyse (QRA) is de meest gebruikte methode om de kans op en de effecten van incidenten te bepalen bij het gebruiken, bewerken, vervoeren en opslaan van gevaarlijke stoffen. Belangrijkste output van een QRA zijn de plaatsgebonden risicocontouren en het groepsrisico. De berekende risico’s worden getoetst aan het in oktober 2004 van kracht geworden ‘Besluit Externe Veiligheid Inrichtingen’ (BEVI). Begin 2006 is het aan de Nederlandse markt aangepaste rekenpakket Safeti-NL door VROM aangewezen als het pakket voor het uitvoeren van QRA’s in het kader van het BEVI in Nederland.

Richtlijnen en uitgangspunten voor het uitvoeren van een QRA staan beschreven in PGS 3. Momenteel wordt deze publicatie aangepast aan Safeti-NL. Deze publicatie is in concept te downloaden.

Vooralsnog wordt Safeti-NL ingezet voor een periode van 5 jaar. Safeti-NL is inmiddels beschikbaar; naar verwachting wordt het gebruik van het model in de loop van 2006 vastgelegd in een aangepaste ‘Regeling Externe Veiligheid Inrichtingen’ (REVI).

Te verwachten is dat door de unificatie van het rekenpakket Safeti-NL de uitkomsten van een QRA minder afhankelijk zijn van de uitvoerder en diens uitgangspunten en aannames. Indien in het verleden de activiteiten van een bedrijf zijn doorgerekend met een ander rekenpakket kan dit leiden tot afwijkende rekenresultaten. Veelal zal dit aanleiding kunnen zijn voor een zogenaamde referentieberekening (i.e. de vergunde situatie), uit te voeren met Safeti-NL.

Naar de nieuwsbrief

Activiteiten-AMvB

De ontwikkeling van de Activiteiten-AMvB - als vervanger van de meeste bestaande AMvB’s ex artikel 8.40 Wet milieubeheer - vordert gestaag. Binnenkort wordt de ontwerp-AMvB in de Staatscourant voorgepubliceerd. De AMvB, die vanaf 2007 gaat gelden, kent vier soorten inrichtingen.

Deze zijn:

1. AMvB-inrichtingen die moeten melden (type A): Dit zijn de gebruikelijke AMvB-bedrijven met milieurelevante activiteiten waarvoor alle onderdelen van de nieuwe AMvB gelden.
2. AMvB-inrichtingen die niet hoeven te melden (licht regime, type B): Dit betreft bijvoorbeeld kantoorgebouwen, bepaalde schooltypes, parkeergarages, riool- en poldergemalen en dergelijke. Dit zijn in het algemeen inrichtingen die voor het milieu minder relevant zijn en waarvoor slechts een beperkt aantal voorschriften geldt.
3. Vergunningplichtige inrichtingen (type C): Deze zijn als geheel vergunningplichtig. Voor activiteiten waarvoor de AMvB voorschriften kent, zullen per 2010 laatstgenoemde voorschriften gelden naast de vergunningvoorschriften, wellicht voor een nader vast te stellen (beperkt) aantal activiteiten.
4. IPPC-inrichtingen: Voor deze inrichtingen blijft de vergunningplicht gehandhaafd. Zie inzake IPPC ook de Peutz Actueel van maart 2006.

Naar de nieuwsbrief

Informatiemiddag “Windhinder”

NEN 8100 “Windhinder en windgevaar in de gebouwde omgeving” en de NPR 6097 “Toepassing van de statistiek van de uurgemiddelde windsnelheden voor Nederland” zijn in maart 2006 verschenen. Naar aanleiding daarvan organiseert NEN in samenwerking met de Stuurgroep “Windtechnologie” van KIVI-NIRIA op donderdag 8 juni 2006 een informatiemiddag. Daarin worden de diverse aspecten van zowel de norm als de praktijkrichtlijn nader belicht.

NEN 8100 geeft kwaliteitsniveaus en bepalingsmethoden voor de toetsing van het lokale windklimaat in de gebouwde omgeving op loop- of verblijfsniveau voor voetgangers. NPR 6097 is een aanvulling op NEN 8100 en geeft voor een willekeurige locatie in Nederland de windstatistiek.

Vanwege de schaarse ruimte wordt steeds meer gekozen voor hoogbouwprojecten. De ontwikkelingen in de grote steden zijn hiervan voorbeelden. Hoogbouwprojecten beïnvloeden het bestaande buitenklimaat. Hierbij moet vooral worden gedacht aan hoge windsnelheden en sterke windvlagen op het loopniveau. Die hoge windsnelheden kunnen hinderlijk of zelfs gevaarlijk zijn. Windhinder kan echter ook ontstaan bij laagbouw door ongunstig ten opzichte van elkaar geprojecteerde gebouwen. Voorbeelden hiervan zijn sommige winkelcentra; juist daar is het winkelend publiek gediend met een goed comfort in de winkelstraten, zonder hinderlijke windsnelheden.

NEN 8100 geeft een handreiking voor de aanpak van deze problematiek, toe te passen bij bouwplannen. De norm geeft aan bij welke hoogten van een gebouw aandacht aan het windklimaat gegeven moet worden. Er worden vijf kwaliteitsniveaus onderscheiden, waarmee gemeenten en ontwikkelaars van gebouwen mogelijkheden hebben om van te voren het beoogde kwaliteitsniveau - in een stedenbouwkundig plan - te omschrijven.

Bij de ontwikkeling van NEN 8100 - waar Peutz bij betrokken is geweest, zie ook Peutz Actueel november 2005 - is geïnventariseerd en bediscussieerd aan welke kwantitatieve eisen de lokale uurgemiddelde windsnelheid ter plaatse van een bouwlocatie moet voldoen. Deze eisen zijn in de norm weergegeven als waarden voor de kans dat de lokale uurgemiddelde windsnelheid de drempelsnelheid van 5 m/s kan overschrijden. Daarnaast dient voor een goede beoordeling van het lokale windklimaat uitgegaan te worden van de windstatistiek voor die locatie. Hiervoor kan de NPR 6097 worden gebruikt. Deze praktijkrichtlijn geeft voor een willekeurige locatie in Nederland de windstatistiek. Deze methode is door het KNMI in opdracht van NEN vervaardigd.

Peutz bezit een grote hoeveelheid theoretische kennis inzake windtechnologie. Daarnaast beschikt zij over de noodzakelijke meetfaciliteiten (onder andere een gesloten grenslaag windtunnel) om door middel van schaalmodelonderzoek vroegtijdig oplossingen voor geconstateerde problemen aan te kunnen dragen.

Voornoemde informatiemiddag Windhinder zal beginnen om 13.30 en rond 17.00 worden afgesloten. Albert Alders zal namens Peutz een bijdrage leveren. De locatie is TU Eindhoven (onder voorbehoud). Voor inschrijving of meer informatie verwijzen wij u naar de internetsite van NEN onder evenementenkalender.

Naar de nieuwsbrief

Nieuwe uitgave: Speech Intelligibility

In de akoestiek is de verstaanbaarheid van spraak een telkens terugkerend thema. Vanaf de oprichting van het bureau is hier door Victor Peutz en later door anderen, waaronder Johan van der Werff, veel onderzoek verricht. Dit onderzoek had tot doel enerzijds spraakverstaanbaarheid voorspelbaar en berekenbaar te maken, en anderzijds algoritmes te ontwikkelen waarmee geluidinstallaties kunnen worden ontworpen in akoestisch moeilijke omstandigheden.

In het boek Speech Intelligibility, geschreven door Johan van der Werff, gebaseerd op het werk van Victor Peutz, komen deze twee aspecten uitvoerig aan de orde. Daarbij wordt met name de door Peutz ontwikkelde spraakverstaanbaarheidsmethode, gebaseerd op het percentage niet goed verstane medeklinkers (articulation loss of consonants), behandeld.

Na een inleiding over de factoren die de verstaanbaarheid van natuurlijke en kunstmatig versterkte spraak bepalen, wordt uitgelegd hoe men ruimten en geluidinstallaties, gericht op verstaanbaarheid, akoestisch kan ontwerpen. Geheel in de Peutz-traditie wordt hierbij gewerkt met eenvoudige en gemakkelijk interpreteerbare algoritmes, meet- en analysemethoden.

Het boek bevat een aantal appendices met artikelen en papers over dit onderwerp van Victor Peutz en Johan van der Werff. Daarmee kan men zich wat meer in de achtergronden en de oorsprong van de methodes verdiepen.

Binnenkort zal een CD-ROM beschikbaar komen met daarop enkele hulpprogramma’s voor het toepassen van de methodes.

Het boek kan besteld worden door een e-mail met uw gegevens te zenden naar Peutz Zoetermeer onder vermelding van Speech Intelligibility. Het boek kost € 32,50 (exclusief BTW).

Naar de nieuwsbrief

Zwevende dekvloeren geven Montevideotoren hoogwaardige contactgeluidisolatie

Recentelijk heeft ING Real Estate de Montevideo-toren in Rotterdam gerealiseerd en opgeleverd. Met 152,32 m is dit het hoogste woongebouw van Nederland. Hierbij is een intensief traject doorlopen van ontwerp en uitvoering opdat een hoogwaardig akoestisch comfortniveau kan worden aangeboden.

In Nederland is een toenemende trend naar hoger bouwen. Met name in de woningbouw doet zich een duidelijke ontwikkeling voor in zowel koop als verhuur. Door de aan de hoogbouw verbonden bouwkosten, het magnifieke uitzicht op de stad, de mogelijke combinaties met centrale service- en sportvoorzieningen, enzovoort is doorgaans sprake van een kwalitatief hoogwaardig marktsegment. Dit uit zich in wensen voor individuele vrijheid van indelen van de woning en een volledig vrije keuze van vloerafwerkingen. Door Peutz wordt dit vertaald naar strenge eisen aan de geluidisolatie om klachten over het horen lopen van de bovenburen te kunnen voorkomen.

Een van de belangrijkste bronnen van geluidhinder in appartementen zijn namelijk de loopgeluiden van de bovenburen die gekozen hebben voor parket, laminaat, plavuizen of zelfs natuursteen. In Nederland geldt sinds 2003 een wettelijke eis voor contactgeluidisolatie van I_co > +5 dB. De grootheid I_co staat voor de index voor contactgeluidisolatie als een kwaliteitsaanduiding voor de vloeren tussen woningen. De praktijk leert dat met deze wettelijke norm alleen met een zachte vloerbedekking hinder kan worden voorkomen. Daar men in den lande de optredende hinder bij harde vloeren verder wil beperken wordt aanbevolen een streefwaarde van I_co +10 dB te hanteren, onder andere in de specificatiebladen van het Nationaal Pakket Duurzaam Bouwen. Deze aanbeveling wordt veelal overgenomen in het Huishoudelijk Reglement van eigenaren/gebruikers van woongebouwen. Peutz hanteert de stelregel dat dit voor hoogwaardige appartementen niet genoeg is. Voor de Montevideo-toren is een minimale contactgeluidisolatie van +15 dB voorgeschreven, gestreefd wordt naar +20 dB.
Daarnaast geldt natuurlijk voor hoogbouwprojecten dat de hoogte van de vloeropbouw zorgvuldig moet worden overwogen.
Op basis van metingen in het laboratorium van Peutz (zie het artikel over de Informatiemiddag windhinder voor een afbeelding van de gebruikte macquette) is voor I_co = +15 dB de volgende vloeropbouw uitgewerkt:

• 20 mm steenwol (Rockwool zwevende vloerplaat);
• PE-folie met randstroken;
• 30 mm Velta noppenisolatieplaat inclusief vloerverwarming en (water)leidingen;
• 30 mm dekking Gyflon anhydriet gietvloer.

Naar de nieuwsbrief

Uitspraak Raad van State maakt A1Grand Prix op circuit Zandvoort mogelijk

De huidige milieuvergunning van circuit Zandvoort staat 5 dagen per jaar een grootschalig evenement toe. Het circuit heeft een vergunningaanvraag ingediend om één of meer extra grootschalige evenementen te mogen houden. Door Peutz is daartoe onderzoek verricht naar de gevolgen daarvan voor geluid en de luchtkwaliteit in de omgeving. Het verzoek om een voorlopige voorziening van belangengroeperingen is door de Raad van State afgewezen. Daardoor kan dit najaar de spectaculaire A1GP landencompetitie worden verreden.

Op Circuit Zandvoort worden al sinds augustus 1948 auto- en motorraces verreden. Als hoogtepunten hierbij golden uiteraard de vanaf 1952 op het circuit gehouden Grand Prix races. De laatste Grand Prix race werd, mede vanwege de geluidproblematiek, verreden in 1985. In het kader van de sanering industrielawaai werd in de jaren negentig een vernieuwd circuit ontwikkeld. Doelstelling van de sanering was een reductie van de geluidbelasting nabij woningen tot 55 dB(A), waarbij het circuit qua afmetingen zou kunnen voldoen aan de eisen van internationale autosportorganisaties. De milieuvergunning gaf hierbij de mogelijkheid om 5 dagen per jaar te besteden aan een grootschalig evenement, door het circuit ingevuld met Formule 3-races en het DTM (Deutsche Tourenwagen Masters). In overleg met de Provincie Noord-Holland werd besloten een vergunningaanvraag op te stellen om één of meer extra grootschalige evenementen mogelijk te maken. Ten behoeve van deze aanvraag is door Peutz onderzoek verricht naar de geluidniveaus in de woonomgeving tijdens deze evenementen, de geluidniveaus in het omliggende duingebied en de effecten hiervan op de fauna (in samenwerking met Alterra) alsmede de luchtkwaliteit in de omgeving. Het door diverse belangengroeperingen ingediende verzoek om een voorlopige voorziening is door de Raad van State terzijde geschoven. Daardoor kan op zondag 1 oktober van dit jaar de seizoensopener van de spectaculaire A1GP landencompetitie worden verreden. Deze imponerende formulewagenserie, waarin ruim twintig landen participeren, heeft dit seizoen bewezen een topklasse te zijn waar honderdduizenden toeschouwers warm voor lopen. In de competitie is op dit moment “Team Netherlands” onder leiding van Jan Lammers actief met toprijder Jos Verstappen.

www.circuit-zandvoort.nl

Naar de nieuwsbrief

Geluidimmissiemetingen bij spoorwegemplacementen ter verificatie van rekenmodellen

Bij diverse spoorwegemplacementen is sprake van een overschrijding van de richtlijnen in de ‘Handreiking industrielawaai en vergunningverlening’. Om aan de geluidgrenswaarden te kunnen voldoen zullen geluidreducerende maatregelen getroffen worden. De optredende geluidniveaus zijn gebaseerd op rekenmodellen, gebruik makend van algemene geluidgegevens. Slechts in een beperkt aantal situaties zijn deze geluidgegevens bepaald door metingen op het desbetreffende emplacement. Om te verifiëren of de berekende geluidniveaus overeenstemmen met de daadwerkelijk optredende geluidniveaus zijn in opdracht van ProRail te Utrecht door Peutz bij dertien emplacementen in de woonomgeving uitgebreide geluidimmissiemetingen uitgevoerd. Het onderzoek is mede bedoeld om de omvang van voorzieningen te evalueren.

Op spoorwegemplacementen worden treinen gerangeerd, samengesteld, in- en uitwendig gereinigd en geparkeerd. Deze activiteiten vallen onder het regime van de Wet milieubeheer. De tijdens de voornoemde immissiemetingen waargenomen activiteiten zijn opgenomen in het akoestisch rekenmodel, dat bij de aanvraag voor de Wm-vergunning is gebruikt. De met dit rekenmodel berekende waarden voor het equivalente geluidniveau en de maximale geluidniveaus op de meetposities zijn vergeleken met de gemeten waarden. Daarnaast zijn rangeeractiviteiten en wisselpassages apart geanalyseerd en vergeleken met de met het rekenmodel berekende waarden. Op basis van deze analyse is de bronsterkte van deze activiteiten berekend.

Op basis van de vergelijking van de gemeten geluidniveaus met de berekende geluidniveaus zijn per emplacement correcties voorgesteld op het oorspronkelijke rekenmodel. Met het gecorrigeerde rekenmodel zijn vervolgens de langtijdgemiddelde beoordelingsniveaus (L_Ar,LT) en de maximale geluidniveaus (L_Amax) op de vergunningposities voor de representatieve bedrijfssituatie berekend.
Op basis van het onderzoek zijn aanpassingen en aanbevelingen gedaan ten aanzien van de volgende aspecten:

• modellering van rolgeluid;
• modellering van booggeluid tijdens wisselpassages;
• modellering van het remmen van treinen;
• representativiteit en nadere onderbouwing van de geluidgegevens van bepaalde activiteiten uit de geluiddatabases;
• toepassing van bodemfactoren.

Naar de nieuwsbrief

Nieuw onderwijscomplex Deltion College

Het Deltion College bouwt in Zwolle een nieuw onderwijscomplex van in totaal circa 100.000 m². Deze nieuwbouw gaat er uitzien als een kleine stad met verschillende gebouwen. Deze liggen om een centrale glasoverkapte as: de Boulevard. Deze boulevard verbindt de 13 onderwijsgebouwen onderling en staat in verbinding met andere faciliteiten: plekken waar men rustig kan werken of overleggen, maar ook werkplaatsen, restaurants, sportruimtes, winkels en een volledig uitgerust theater met alle akoestische voorzieningen. Op dit moment wordt er druk gebouwd aan het Deltion.

Peutz adviseert het Deltion op de gebieden akoestiek, bouwfysica en brandveiligheid. Een aantal specifieke werkzaamheden van Peutz:

• In het Deltion College komen veel praktijklokalen voor zoals werkplaatsen voor machinale houtbewerking, metaalbewerking, een testruimte voor motorvoertuigtechniek en een afdeling vliegtuigbouw. Daarin worden veel lawaai en veel trillingen opgewerkt. Door werkplaatsen in transparante glazen atria te plaatsen waarop de theorielokalen in de gebouwen uitkijken, gaan praktijk en theorie samen in hetzelfde gebouw. Het motto hierbij is: elkaar zien en horen zonder elkaar te storen.
• De grote Boulevard is de verkeersader van het Deltion, aan de hand van luchtstromingsberekeningen is het zomer- en winterklimaat in de grote Boulevard onderzocht. Door een combinatie van gebouwoverstortlucht en natuurlijke ventilatie wordt de temperatuur in de zomer beheersbaar gemaakt zonder het gebruik van een aanvullende koelinstallatie.
• Met behulp van onderzoek aan een maquette van het bouwplan in de Peutz windtunnel is de natuurlijke ventilatie van de parkeergarages en de Boulevard, alsmede windhinder op loopniveau verder beschouwd. Aan de hand hiervan is het windklimaat in de buitengebieden geoptimaliseerd.
• Een van de gebouwen is geheel gewijd aan sportfaciliteiten zoals sportzalen, fitnessruimte en een aerobicszaal. Voor deze sportruimten is de ruimteakoestiek beschouwd. Met name flutterecho’s zijn vaak oorzaken van klachten in sportzalen. Deze worden door het toepassen van wandabsorptie voorkomen.
• In één van de gebouwen is een volledig uitgerust theater ontworpen. Hierbij is onder andere onderzocht hoe, ondanks het beperkte volume van de zaal, de verschillende vormen van (muziek)uitoefening als toneel, zang, ensemble, popmuziek maar ook gebruik als collegezaal gecombineerd kunnen worden.

Naar de nieuwsbrief